Podcast: Hoogbegaafdheid en autisme

De Beelddenkers Podcast van Natasja Esmeijer met vandaag als gast: Sander Olzheim
Anders en toch gelijk.

Autisme en hoogbegaafdheid gaan best wel vaak samen en dan is het de vraag wat hoort er nu precies bij het autisme en welk stukje anders zijn hoort bij de hoogbegaafdheid? Als persoon weet je het verschil niet want je bent wie je bent. Zo ook Sander. Sander was op zijn 9e schaakkampioen maar haalde een lage score op de citotoets omdat hij maar de helft had ingevuld. In plaats van het juiste antwoord aan te kruisen schreef hij bij elk antwoord waarom het goed of fout was. Dat zorgt ervoor dat het toch wel teveel tijd kost om alle vragen af te werken.

Hij merkt zelf dat hij vaak veel te diep op antwoorden ingaat en dan zijn publiek kwijt raakt, zij haken af omdat het onderwerp te breed genomen wordt. Sander denkt al wel een hele tijd na over denken. De verschillen die er tussen mensen zijn kun je accepteren terwijl je toch een andere mening hebt en juist die verschillen zorgen ervoor dat we van elkaar leren en samen meer zijn dan de aparte delen bij elkaar. Hij heeft ook het onderwijs onder de loep genomen en al gaandeweg, met een uitstapje via Harry Potter komen we steeds weer terug op geniale nieuwe inzichten in hoe we ons onderwijs passender zouden kunnen maken voor al deze diverse breinen.

Als taaldenkers en beelddenkers elkaar beter zouden begrijpen zouden er hele mooie dingen kunnen gebeuren, in het onderwijs maar zeker ook in de politiek. Daar kunnen we een begin mee maken door het onderwijs, net als bij Harry Potter via de sorteerhoed, binnen een klas voor verschillende groepen leerlingen anders vorm te geven maar wel zodanig dat ze van elkaar kunnen leren. Anders en toch gelijk.

Als we verschillen zouden omarmen zou de wereld een stuk eenvoudiger zijn.

Vanuit het Beelddenkende Brein
Hoogbegaafdheid en autisme zijn eigenschappen die elkaar versterken. Autisten denken rechtlijnig en volgens regels en hoogbegaafden willen overal alles van weten. Hoogbegaafden zijn per definitie beelddenkers met alle eigenschappen die daarbij horen, meestal intenser aanwezig. Dan kun je dus moeite hebben met inschatten hoeveel ze tijdens een antwoord willen weten. Jij hebt nog aanvullende informatie dus geef je die. Logisch. Dat is een leerproces waar alle kinderen doorheen moeten maar die voor niet-hoogbegaafde mensen zonder autisme wel wat gemakkelijker opgepikt worden.

Onze hele wereld hangt aan elkaar van ongeschreven regels die we gedurende onze eerste levensjaren onszelf eigen maken. Dat is een automatisch proces dat gaat via naleven en logisch nadenken. Taaldenkers leren dit door automatiseren en oorzaak en gevolg-denken, hun brein wordt als het ware voorgeprogrammeerd waarna ze zelf hun dosis gezonde verstand in de mix gooien. Voor beelddenkers gaat dit meer via gevoel en associƫren met voorgaande situaties en herinneringen. Ook hier speelt de intelligentie een rol maar het oorzaak en gevolg denken is geen hit bij beelddenkers. Zij trekken liever hun eigen plan en bedenken zelf wel hoe ze tot een oplossing komen.

In het onderwijs wordt er echter vanuit gegaan dat je oorzaak en gevolg kunt denken zoals het in het boek staat uitgelegd. Niet minder maar zeker niet zo heel veel meer. Soms staan er uitdagendere opdrachten waarbij er aanspraak gemaakt wordt op de fantasie en het oplossende vermogen van de leerling. Voor taaldenkers buiten hun comfortzone maar wel leuk en haalbaar, voor beelddenkers dagelijkse kost. Maar zij hebben dus het probleem dat ze bij alle vragen deze techniek toe passen. dat is nu weer niet de bedoeling.

Hoogbegaafden zijn superbeelddenkers en dus extreem goed in het zelf bedenken van antwoorden en oplossingen. Autisten leven via regels en hebben meer moeite om de subtiele sociale regels en lichaamstaal mee te nemen in hun denkproces. Dat kan dus leiden tot slimme leerlingen die toch niet kunnen laten zien wat ze in hun mars hebben. Lastig voor de leerling maar ook lastig voor de kleerkracht. Daar is zelfs maar weinig speciaal onderwijs tegen opgewassen.

Luister via deze link naar de podcast:
https://open.spotify.com/episode/1wTfr2zunEVBnRU4axBLvB?si=23954b9b09244ca7

Beeldig Brein is een coaching uit Nederland. Trefwoorden van Beeldig Brein uit Zelhem : Huiswerkbegeleiding, rekenbegeleiding, beelddenkers, beelddenken, bijscholing, hulp bij huiswerk, opleiding beelddenken, leermogelijkheid kind onderzoeken, niet passend onderwijs, beelddenken op school, hoe moet ik leren, beelddenk kenmerken, passend onderwijs voor iedereen, kernopleiding beelddenken, webinar beelddenken, mini cursus beelddenken, vastlopen op school,.

bron : Beeldig Brein

Geplaatst op woensdag 24 januari 2024.